เมษายน เดือนที่มีวันหยุดยาวเยอะที่สุดของปีผ่านไปแล้ว อาจดูเหมือนมีวันทำงานน้อยน่าจะสบาย แต่ก็ทำให้วันที่เหลืออยู่ HR ทั้งหลายต้องเร่งสปีดงานกันสุดฤทธิ์ เพื่อจะได้ทำงานทันและมีเวลาไปเที่ยวพักผ่อนอย่างที่ควรเป็น
แต่ถึงวันหยุดเยอะ คำถาม HR เข้ามาตั้งคำถามใน HR Community หรือ Q&A Forum ของ HREX ก็น่าสนใจเยอะทีเดียว มาดูกันว่า Q&A of the Month หรือ 4 คำถามเด่นประจำเดือนเมษายน 2025 มีเรื่องอะไรบ้าง และผู้เชี่ยวชาญด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล (HR Expert) ได้ให้คำแนะนำที่เป็นประโยชน์ เชื่อถือได้ และสามารถนำไปปรับใช้จริงอย่างไร เพื่อเป็นแนวทางให้กับคนทำงาน HR ทุกคน !
Contents
Q1: โดนเพิ่มงานและเปลี่ยนตำแหน่งจากที่ตกลงไว้ใน JD
กรณีพนักงานโดนเพิ่มงานที่นอกเหนือจาก Job Description กับที่โดนเปลี่ยนตำแหน่งที่นอกเหนือจากเดิม จะมีผลทางกฎหมายแรงงานไหมคะ ?
A: ดร.เบ็ญจวรรณ บุญใจเพ็ชร
การเพิ่มงานที่นอกเหนือจาก JD สามารถทำได้ โดยทางนายจ้าง ต้องชี้แจงทำความเข้าใจกับพนักงาน ถึงข้อดีที่เพิ่มงานให้ และจะมีผลตอบแทนเพิ่มเติมอย่างไร
ทั้งที่เป็นตัวเงิน และ ไม่ใช่ตัวเงิน เช่น ผลประโยชน์ สวัสดิการต่าง ๆ ตลอดจนความก้าวหน้าของพนักงาน
การเปลี่ยนตำแหน่งที่นอกเหนือจากเดิม จะมีผลทางกฎหมายแรงงานไหม คำตอบคือ การเปลี่ยนตำแหน่งงาน ในทางกฎหมายแรงงาน ถือว่าเป็นการเปลี่ยน สภาพการจ้าง ต้องจัดทำเป็นลายลักษณ์อักษรค่ะ และนายจ้างต้องชี้แจงให้พนักงานยอมรับ เข้าใจร่วมกัน เพื่อการแรงงานสัมพันธ์ที่ดี
อ่านคำตอบเพิ่มเติมใน HR Community
Q2: หัวหน้าไม่ยอมตรวจงาน แล้วมาบอกว่าเราทำงานล่าช้า
ผมทำงาน Graphic ในเนื้องานมีทั้งภาพและข้อความซึ่งในบางจุดคนทำอาจไม่ทันสังเกตเห็น และด้วยสินค้าเป็นกลุ่มที่มีคำศัพท์เฉพาะค่อนข้างเยอะ บางคำเราไม่รู้จักจึงมีการผิดพลาดเกิดขึ้น แล้วคนสั่งงานชอบพูดว่าขอแบบทำออกมาแล้วจบสวยทีเดียวโดยไม่ต้องแก้เลยได้ไหม ในสายงานนี้เป็นไปได้ยากเนื่องจากความชอบแต่ละคนไม่เหมือนกัน และสุดท้ายงานก็จะไปจบที่การทำตามความต้องการของคนสั่งงานไม่ใช่คนออกแบบ จึงมีการปรับแก้เป็นปกติ และข้อความค่อนข้างเยอะจึงเกิดความผิดพลาดเกิดขึ้นได้
การที่หัวหน้างานพูดว่า “ขี้เกียจตรวจ” แบบนี้สมควรหรือไม่ ในเมื่อคนสั่งไม่ยอมตรวจงานแล้วมาบอกว่าเราทำงานล่าช้า และใช้คำพูดไม่เหมาะสมเพื่อให้เรารู้สึกไม่ดี แบบนี้ถือว่ากลั่นแกล้งเพื่อบีบให้เราอยากลาออกไหมครับ ?
A: บุษรา คุปกาญจนา
ไม่แนะนำให้ผู้ถามมุ่งประเด็นว่าเป็นการกลั่นแกล้งหรือบีบให้ลาออก แต่อยากชี้นำให้พิจารณาดังต่อไปนี้แน่นอนว่างาน Graphic ที่ทำอาจจะต้องมีการแก้ไขเพิ่มเติมเนื่องจากตำแหน่งงานคือผู้รับคำสั่งไม่ใช่ผู้ออกแบบและตัดสินใจ แต่คุณสามารถพัฒนาเนื้องาน และทักษะของตัวเองฝึกฝนตัวเองให้มีคุณค่าและสามารถเติบโตในสายงานขึ้นไป
เบื้องต้นลองถามตัวเองว่าฉันจะทำอย่างไรให้งานแก้น้อยลง อาจจะได้คำตอบว่า ควรถามงานอย่างละเอียดก่อนลงมือทำได้ เช่น คอนเซ็ปต์งานคืออะไร กลุ่มเป้าหมายเป็นใคร จุดประสงค์ที่จะสื่อคืออะไร ต้องการลายเส้นแบบใด โทนสีอะไร ต้องมีรายละเอียดอะไรบ้าง อะไรที่เราต้องระวัง คาดหวังจากงานนี้คืออะไร จะทำให้การแก้งานน้อยลงมากอย่างแน่นอน และยังรวมไปถึงการตรวจสอบคำศัพท์ที่คุณไม่รู้ อาจจะมีการทบทวน ค้นหาใน Google หรือสอบถามหัวหน้างานก่อนเพื่อให้เข้าใจและลดความผิดพลาด
คำว่า”ขี้เกียจตรวจ” แนะนำให้ดูบริบทรอบข้างเช่น โทนเสียง อารมณ์ ความถี่ และเปิดใจพูดคุยกับหัวหน้างานว่ากำลังรู้สึกอย่างไรกับคุณ อาจจะเพราะหัวหน้างานคาดหวังกับงานของคุณมาก หรืออาจจะรู้สึกว่างานคุณผิดหรือไม่เป็นไปตามที่ต้องการบ่อยครั้ง จนทำให้รู้สึกไม่ดีก็เป็นไปได้
อย่างไรก็ตามคำพูดที่ไม่สวยงามคือต้นกำเนิดของการบริหารงานที่ล้มเหลว ดังนั้นหากการพูดคุยไม่เป็นผลแล้วคุณอาจจะต้องมีการร้องขอตัวกลางเข้ามาช่วยในการสร้างความเข้าใจและไกล่เกลี่ยข้อขัดแย้ง ซึ่งคุณสามารถขอให้HR ของคุณเขามาช่วยเหลือในปัญหานี้ได้
อ่านคำตอบเพิ่มเติมใน HR Community
Q3: ยื่นใบลาแล้วแต่ไม่ได้ลา เพราะโดนเรียกกลับมาทำงาน
ถ้าเกิดเรายื่นใบลาเพื่อลาพักร้อนไปแล้ว แต่ก่อนถึงวันลาจริงไม่กี่วัน โดนออฟฟิศเรียกตัวกลับมาทำงาน เพราะมีงานด่วนเข้า อย่างนี้ เราสามารถทำอย่างไรได้บ้างครับ เราสามารถเอาไปลาแทนช่วงอื่นได้ไหม หรือองค์กรสามารถชดเชยด้วยวิธีใดได้บ้าง ?
A: บุษรา คุปกาญจนา
ต้องทำความเข้าใจในเรื่องของวันลาพักผ่อนประจำปีหรือที่เรียกว่าพักร้อนในประเด็นของการตกลงการใช้สิทธิ์ลาระหว่างนายจ้างและลูกจ้างก่อนค่ะ
สำหรับการลาพักร้อนกฎหมายเปิดช่องให้นายจ้างกับลูกจ้างตกลงการใช้วันลา หรือนายจ้างเองก็มีสิทธิ์กำหนดวันหยุดประเภทนี้ให้แก่ลูกจ้างโดยแจ้งล่วงหน้าเช่นกัน
ในกรณีที่มีการลาแล้วและนายจ้างไม่ยินยอมให้ลา จะทำได้ก็ต่อเมื่อการลานั้นเป็นการลาที่ผิดระเบียบ หรือหากหยุดแล้วจะก่อให้เกิดผลกระทบต่องานจนทำให้เกิดความเสียหาย ในกรณีของเจ้าของคำถามที่บริษัทเรียกตัวให้กลับมาทำงานเพราะงานด่วน อาจจะเพราะบริษัทมีงานด่วนสำคัญมาก ๆ ที่ต้องการคนมีความสามารถอย่างคุณมาช่วยทำให้งานไหลลื่นมากขึ้น และพนักงานเองก็กลับมาทำงานตามปกติ
ดังนั้นวันลาที่ไม่ได้ใช้สิทธิ์นั้นสามารถเก็บเพื่อนำไปใช้หยุดในวันอื่นที่ตกลงกัน หากนายจ้างไม่ตกลงในเรื่องการเลื่อนวันหยุดออกไปก็สามารถจ่ายเงินชดเชยในรูปแบบ OT ตามสิทธิ์ของพนักงานได้เช่นกัน
อ่านคำตอบเพิ่มเติมใน HR Community
Q4: การจ้างงาน สามารถเปลี่ยนจากรายเดือน เป็นรายวันได้ไหม ?
ถ้าบริษัทจ้างลูกจ้างเป็นรายเดือน แล้วจะเปลี่ยนเป็นจ้างรายวันได้ไหมคะ ถ้าได้ ลูกจ้างต้องได้รับค่าจ้างทุกวันใช่หรือเปล่าคะ หรือนายจ้างสามารถรวมไปจ่ายสิ้นเดือนได้ แล้วกรณีเลิกจ้างก็สามารถเลิกจ้างได้เลยใช่หรือเปล่าคะ เพราะเป็นลูกจ้างรายวันแล้ว แล้วบริษัทต้องจ่ายค่าชดเชยให้ลูกจ้างไหม ?
A: บุษรา คุปกาญจนา
จากคำถามขอตอบแยกประเด็นไปในแต่ละข้อดังนี้
- กฎหมายระบุไว้ชัดเจนว่า “นายจ้างไม่สามารถเปลี่ยนสภาพการจ้างงานที่ไม่ให้คุณกับลูกจ้างได้ เว้นได้รับการยินยอมจากลูกจ้าง”
- ลูกจ้างรายวัน จะได้รับค่าจ้างในวันที่มาทำงานและจะไม่ได้รับค่าจ้างในวันหยุดประจำสัปดาห์ ในกรณีนี้หากนายจ้างไม่ให้ลูกจ้างมาทำงานเพราะไม่มีงานให้ทำก็ต้องจ่ายเงินค่าจ้างตามปกติ ส่วนการจ่ายเงินเดือนสามารถกำหนดลักษณะการจ่ายได้ซึ่งอาจจะจ่ายทุก2สัปดาห์ หรือจ่ายทุกสิ้นเดือน
- การเลิกจ้างยังคงเข้าข้อกฎหมายในเรื่องของการบอกกล่าวล่วงหน้า 30 ก่อนงวดเงินเดือน หากไม่บอกกล่าวต้องจ่ายเงินแทนการบอกกล่าวพร้อมค่าชดเชยตามอายุงานแม้จะถือสัญญาจ้างเป็นลูกจ้างรายวันโดยคำนวณผลจากการทำงานเป็นรายวัน รายเดือน รายชั่วโมงตามปกติ
อ่านคำตอบเพิ่มเติมใน HR Community
